De vrije ziel

Date 24 januari 2026

Het doodsbesef, oftewel de wetenschap dat we doodgaan, is niet zo angstaanjagend omdat we bang zijn ons lichaam te verliezen, maar omdat we bang zijn dat onze herinneringen, onze dromen en onze emotionele banden verloren gaan. En dat we daarmee in wezen dus onze ziel verliezen.

Aldus Dan Brown op pagina 221 van zijn spannende nieuwste boek Het Ultieme Geheim. Zó herkenbaar! Voor het slapen gaan wervelden in het donker deze woorden opeens door me heen. Ik voelde ze bijna fysiek door me heen stromen. Mijn herinneringen die ik inmiddels in meer dan tienduizend dagboekpagina’s tegen de vergetelheid tracht te beschermen, zouden verdwijnen. Mijn dromen die ik als kostbare diamanten koester en met anderen in woord en geschrift wil delen zouden vervluchtigen en geen spoor meer achterlaten. Mijn emotionele banden, waarin ik vrienden omhels en de magie van liefde mijn hart doet gloeien, zouden als onbelangrijke gebeurtenissen verdampen. Zo is mijn leven een strijd tegen de vergetelheid, wil ik onsterfelijk blijven. Niet omdat alles mooi en goed was, want ook ruzie, verdriet, teleurstelling, miskleunen, angsten en hoogdraverij horen daarbij, alsof die een extra kleur en geur aan mijn ziel geven, mijn ziel die niet verloren mag gaan.

In bed zag ik ze allemaal in het donker aan mij voorbijdrijven. Fietsvakanties, vriendjes en vrienden, concerten, mijn ouders, scholen, disco’s, Saint-Tropez, leeuweriken, Beatles, Pink Floyd, weed, liedjes die schreef, Osho, computers, wilde seks, zeiltochten, hippies, katten, sterrenhemels, Mellie Uyldert, sigaretten, kannibalen, meditaties, ziekenhuizen, seringen, Poona, knuffelbeesten, stripverhalen, Schubert, Bach en Beethoven, blogs, ruzies, pijn, masochisme en sadisme, kerken, tempels, Groningen, zonsverduisteringen, tandartsen, bergwandelingen, angsten voor psychosen, bioscopen, Mensa, rozenkruisers, het periodiek systeem, raadsvergaderingen, Second Life, een bolkopschrijfmachine, Myst, de Amrobank, Blaricum, Bijlmermeer en Buitenveldert, stranden, de nichtenwereld, Londen, astrologie, Dorus, een zonnesteek, hypnose, Uilenstede, Incredible String Band, mijn gitaar, examens, sauna’s, Naarderheem en last but not least Vriend… alles was en is liefde.

Ik lag op mijn rug in bed in het donker. Dierbare herinneringen vlogen aan me voorbij als een zwerm vogels, als overdrijvende wolken. Eigenlijk wil ik iets beschermen dat helemaal niet van mij is. Dat me aanraakt en dan weer verder drijft de kosmos in. Al mijn dagboeken en verhalen zijn niets anders dan ze vast willen houden omdat ze mooi en soms zelfs diepzinnig zijn en daarom niet verloren mogen gaan. Terwijl ik tegelijk niet hou van vogels in kooitjes, wil ik ze toch overal laten zien en horen. Opdat het niet onopgemerkt is gebleven, zoals Reve zo mooi schrijft. Als een puber wil ik nog steeds van daken schreeuwen, getuige zijn en aandacht vragen voor al dat moois dat me is overkomen. Dat mag niet vergeten worden, verloren gaan! Ja, ik ben dankbaar dat allemaal gezien, gehoord, geroken en meegemaakt te hebben. Wil het delen met zoveel mogelijk mensen. Niets is lastiger dan schoonheid te laten zien die anderen niet zien. Alsof je in een museum of concertzaal van prachtige kunst geniet die anderen ontgaat. Kijk dan toch! Luister dan toch. Lééf dan toch dit schilderij of deze muziek! Bewaar het, koester het, bescherm het!

De angst dat onze herinneringen, onze dromen en onze emotionele banden verloren gaan is niets anders dan hechting. Want ze zijn niet van ons. Ze gaan aan ons voorbij en hebben eigenlijk niets met ons te maken. We zijn er getuige van, en als we ze niet meer zien of als we sterven vinden ze hun eigen weg. Informatie gaat volgens Roger Penrose nooit verloren, wat hij ook wetenschappelijk tracht aan te tonen. Dat doet mij denken aan de Akashakroniek waarin alles van alle tijden is opgeslagen. En laten we niet vergeten dat ook tijd maar een dimensie is. Dat er geen universele tijd bestaat, evenmin als een universele plaats. Net zoals alle plekken in onze drie dimensies er tegelijk zijn, bestaan in de vierde dimensie verleden, heden en toekomst tegelijkertijd. Dus waar heb ik het over als ik bang ben dat dingen verloren kunnen gaan? Het is mijn pure intuïtie – en daarmee ook een waarneming – dat alles eigenlijk tegelijk gebeurt. In die betekenis is het onmogelijk om bijvoorbeeld van iemand afscheid te nemen, zelfs als die gestorven is.

Herinneringen, dromen en emotionele banden zijn helemaal niet van ons. Onze ervaringen zijn niet echt van ons. Onze zielen zijn niet van ons. Laten we ze vrij laten. Onsterfelijk als ze zijn vinden ze hun weg wel. Alleen vrije zielen kunnen dansen, zingen en gelukkig zijn.

Reageer

XHTML: Je kan deze tags gebruiken: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>