Twee herdenkingen

Date 7 november 2026

Heel stilletjes sterft de natuur. Vleugjes koude oostenwind. Een paar laatste vogels kwetteren in de nog half groene bomen. Er dwarrelde een blaadje op de tuintafel naast me. Ik liet het liggen om het rustig op het hout te laten sterven. November. De zon in Schorpioen. Slachtmaand. Maand van de dood. Allerheiligen. Allerzielen. Stilstaan bij de gestorvenen. Ik had een droom waarin mijn moeder opeens was gestorven en in een ruwhouten lelijke kist lag. Toen ik wakker werd voelde ik me alleen. Dat is het nadeel van oud worden. Hoe ouder je wordt, hoe minder vrienden en geliefden van je overblijven. Als een vrijwilliger van Automaatje taxi mij niet drie keer per week kwam ophalen, zou ik zo iemand kunnen zijn die héél lang alleen in bed kon liggen dood te zijn. Afgelopen week veel met mijn lijf bezig geweest. Maandag pedicure. Dinsdag mondhygiëniste. Woensdag griepprik. Donderdag doktersbezoek. Vrijdag vrij.

Mijn vriendenkring wordt meer en meer virtueel. Second Life wordt first life en omgekeerd. Bladerend door lopende projecten zag ik dat er op 1 november voor het eerst een korte herdenking zou zijn voor broeders die in real life zijn overleden. Ik riep wat mensen bij elkaar en plaatste een oproep. Daar stond ik dan met een brandende fakkel voor het Memorial. Ik verwachtte een handjevol mensen, maar we waren toch nog met twaalf broeders. Vicepresident Kip en ik spraken tussen korte stiltes wat woorden uit toen we ons voor de ingang van het kleine maar mooie witte gebouwtje hadden verzameld. Hier ervaren we onze wereld niet als het tegengestelde of een alternatief van real life, maar eerder als een uitbreiding en verrijking daarvan. Wie of wat we ook in real life zijn, we zijn verbonden. Het stimuleren en beleven daarvan is het fundament van mijn taak hier.

Woensdag zat ik met Vriend in de Grote Zaal van Naarderheem een uitvoering van  Mozarts Requiem in de Sagrada Familia in Barcelona te beluisteren en te bekijken. Lang geleden moet ik daar eens binnen zijn geweest. Het licht in de zaal was gedimd en iedereen kreeg een kaarsje aangeboden. Nou ja, een soort elektrisch theelichtje, want veel bezoekers hier kun je beter niet met vuur laten spelen. Kort voor het Offertorium kreeg ik de smaak te pakken. De smaak van verdriet en boosheid, van de dood die we nooit echt kunnen begrijpen, van treurnis en verlatenheid die je eigenlijk niet echt kan voelen zolang je nog niet gestorven bent. Ook dat kan schoonheid zijn. Tranen die diep in je lijf doordringen en de dorst van al je cellen lessen en ze doen versmelten. Geluk, dat zich met verdriet verenigt alsof ze samen een heilig huwelijk sluiten. Sterven als rust, overgave en verbinding.

We mochten het elektrische kaarsje meenemen. Natuurlijk is het nep, maar het vertegenwoordigt het stille licht. Geluk is alles kunnen omarmen, ook verdriet en verlatenheid. De dood ben ik in mijn eigen leven nog nooit tegengekomen, dus ik weet eigenlijk niet zeker of hij wel bestaat. Herdenken. Niet als afscheid maar als bevestiging van een verbinding die er nog steeds is omdat de tijd een illusie is.

Reageer

XHTML: Je kan deze tags gebruiken: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>