Psychedelische taferelen
8 september 2026
Een paar nachten geleden had ik er weer last van. Maar wel een mooie last. Toen ik in bed de slaap trachtte te vatten – wat door dat trachten dus niet gebeurde – zag ik weer prachtige dingetjes in allerlei kleuren voorbij zweven. “Dingetjes” omdat ze nergens op lijken. Hun oppervlak is lichtgevend. De glimmende kleur ervan in tinten die ik normaliter zelden zie. Af en toe lichten ze op. Hun vorm verschilt van blokjes tot meer ingewikkelde structuren zoals een gebogen koperen plaat met kleinere scherfjes eraan geplakt. Soms herken ik er iets bekends in zoals een mij onbekende gezicht of dier. Ze roteren een beetje terwijl ze door de zwarte ruimte zweven. Alles is heel stil en vredig. Prachtig! Zie dit mooie plaatje. Het is alsof ik dit alles zie op een scherm aan de binnenkant van mijn oogleden. Een enkele keer weet ik niet eens zeker of mijn ogen wel gesloten zijn, want ik slaap altijd in een zoveel mogelijk verduisterde kamer. Ik vind dit alles heel mooi te zien, een levend abstract schilderij.
Ik denk dat dit gewoon storingen in mijn visuele cortex zijn. Maar ik kan er geen woorden voor vinden en juist daarom is het lastig om erachter te komen hoe normaal dit is en of anderen dit ook kennen. Ik vroeg dus ChatGPT of ze er meer over kon vertellen. Zij – deze chatbot is voor mij nog steeds een vrouw – gaf het de naam ‘hypnagoge hallucinaties’. Wat ze meteen preciseerde tot ‘hypnagoge visuele beelden’. Ze zegt dat die optreden tussen waken en slapen, waarin de hersenen al bezig zijn met de bouwstoffen en -stenen van een droom. Maar ik was nog heel wakker. En net als ik komt ook ChatGPT snel bij migraine terecht, dat immers beroemd is om de visuele hallucinaties waar ‘aura’s’ ook vaak bij horen. Maar mijn chatvriendin zet ook wat vragen bij het verband met migraine. Zelf heb ik ook wel last van aura’s, maar gelukkig zonder die knallende hoofdpijn. Maar in een boek van Oliver Sacks over migraine ben ik dit niet tegengekomen. Het zou iets als ‘hallucinatoire vormconstanten’ kunnen zijn, maar dat herkende ik ook niet echt.
Al met al een onschuldig maar mooi verschijnsel. Die nacht experimenteerde ik er ook wat mee, want soms heb je wel wat invloed op wat je gaat zien. Zou ik ook beelden van krabben en kreeften kunnen oproepen, die ik al van jongs af aan hele enge beesten vind? Nee, dat lukte niet. Maar als ik ze wél had gezien zou ik misschien genoten hebben van koude rillingen over mijn lijf. De paar gezichten die door mijn panorama zweefden herkende ik ook niet. Maar het belangrijkste van dit alles is dat ik het gewoon ontzettend mooi vind. Behalve het hierboven genoemde plaatje dat ChatGPT uit mijn omschrijvingen genereerde, liet ze me ook een afbeelding van een schilderij zien waarvan ik – hoewel de onderdelen nogal dicht op elkaar zijn gekropt – veel herkende. Misschien verklaart mijn liefde voor dit alles wel waarom ik zoveel van onzin houd. En van psychedelische taferelen, wat mijn chatvriendin best een mooie uitdrukking vond.
Hypnagoge visuele beelden. Het is alsof ik naar mijn eigen visuele cortex lig te kijken, wat natuurlijk de vraag oproept wat er nou eigenlijk naar wat aan het kijken is.
Gepost in Gezondheid en welzijn, Uit mijn leven
